SETN 2026: neutroi-zientziari eta lankidetzari eskainitako hiru egun Bilbon

Uztailaren 13tik 15era, Bilbok Espainiako Neutroi Tekniken Elkartearen Nazioarteko XII. Bilera hartu du, SETN 2026. Topaketak estatuko eta nazioarteko ehun aditu inguru bildu ditu, neutroi-zientzian, iturrietan eta instrumentazioan izandako azken aurrerapenak aurkezteko eta eztabaidatzeko.

BCMaterialsek eta Euskal Herriko Unibertsitateko (EHU) Zientzia eta Teknologia Fakultateak antolatutako kongresuak agerian utzi du, beste behin ere, neutroi-teknikek gaur egungo erronka zientifiko eta teknologikoei aurre egiteko duten garrantzia.

Antolakuntzan parte hartu duten erakundeetako ordezkariak eta Espainiako Zientzia, Berrikuntza eta Unibertsitate Ministerioa izan ziren irekiera-ekitaldian. Horren ondoren, ia 50 ahozko aurkezpen eta 20 poster inguru bildu dituen programa zientifiko trinkoa hasi zen.

Neutroi-tekniken eta haien aplikazioen aurrerapenak

Saioek erakutsi dute neutroi-teknikek askotariko esparruetan duten erabilgarritasuna, materialen egitura, dinamika eta propietateak eskala atomikoan aztertzeko aukera ematen baitute.

Programan honako arlo hauetako ikerketak aurkeztu ziren: bateriak eta energia-biltegiratzea, material magnetiko eta kuantikoak, polimeroak, hidrogelak, biomaterialak, sentsoreak, aleazio funtzionalak eta sistema biologikoak. Kultura-ondareari eta osasun-arloko aplikazioei lotutako lanak ere aurkeztu ziren.

SETN 2026k ospe handiko osoko eta keynote hizlarien zerrenda izan du: Sarah Rogers, ISIS Neutron and Muon Source zentrokoa; Gwenaëlle Rousse, Sorbonne Unibertsitatekoa; Arantxa Arbe, CFM-MPCkoa; Andreas Michels, Luxenburgoko Unibertsitatekoa; Mónica Jiménez eta Lukas Helfen, Institut Laue-Langevin (ILL) zentrokoak; José Manuel Martín García, Blas Cabrera Kimika Fisikoko Institutukoa; J. Alberto Rodríguez-Velamazán, ILLkoa; eta Viktor Petrenko, BCMaterialsekoa.

Neutroi-teknikak, iturriak eta instrumentuak

Aurkezpen zientifikoez gain, programak saio bereziak eskaini zituen neutroi-instalazio handien gaitasunak ezagutzeko, hala nola Erresuma Batuko ISIS eta Frantziako ILL zentroenak.

Parte-hartzaileek etorkizuneko azpiegiturak ezagutzeko aukera ere izan zuten. Horien artean, Argitu proiektua nabarmendu zen, ESS Bilbaok sustatutako HiCANS motako intentsitate handiko azeleragailu bidezko neutroi-iturria garatzea helburu duena. Era berean, Espainiako neutroi-zientziaren komunitatearentzat bereziki garrantzitsuak diren hainbat instrumentu aurkeztu ziren.

SETN 2026 kongresuaren balorazioa oso positiboa izan da. Topaketak ikerketa-taldeen, unibertsitateen eta azpiegitura zientifiko handien arteko lankidetza sendotu du, eta, aldi berean, Euskadik estatuko eta nazioarteko neutroi-zientziaren esparruan duen posizioa indartu du.

BCMaterialsek bereziki eskertu nahi dio Euskal Herriko Unibertsitateko (EHU) Zientzia eta Teknologia Fakultateari kongresuaren antolakuntzan eskainitako lankidetza, baita ekitaldiaren babesleei ere: ESS Bilbao, ILL eta AVS.